groep042013-suggesties+en+alternatieven

Suggesties en alternatieven

Op deze pagina willen we graag enkele aandachtspunten, alternatieven, struikelblokken en bedenkingen meegeven bij de verschillende elementen én het geheel van deze wiki.

Aandachtspunten
Vooreerst benadrukken we graag nog enkele zaken waarvan we menen dat ze voor het slagen van ons programma zeer belangrijk zijn. Om de aandacht voor diversiteit en verdraagzaamheid binnen de hele schoolgemeenschap levend te maken is het belangrijk op zoek te gaan naar die mensen die reeds (on)bewust bezig zijn met deze thema's op school en hen de //rol van voortrekker// te geven. Zonder enkele bevlogen personen zien we de plannen minder kans op slagen hebben. Deze 'bevlogen' personen kunnen op hun beurt andere mensen 'aansteken' of in ieder geval iets in beweging zetten op de school. In de praktijk kunnen deze voortrekkers bijvoorbeeld lid worden van de werkgroep die op schoolniveau voortrekker is van initiatieven om de verdraagzaamheid op school te verbeteren. Hiermee willen we allerminst zeggen dat werken rond verdraagzaamheid de taak is van deze enkele personen. Wel geven we hiermee aan dat collega's elkaar vanuit hun eigen enthousiasme kunnen gaan motiveren, door te tonen hoe zij met de kwestie omgaan anderen kunnen inspireren en als voortrekker uiteindelijk de hele schoolgemeenschap kunnen gaan motiveren. Dat laatste is ook cruciaal om de implementatie van het voorgestelde programma te laten slagen. Directie, personeelsleden, leerkrachten, leerlingen én ouders moeten zich achter de idee kunnen scharen dat diversiteit de norm is en zich hiernaar gaan gedragen.

Struikelblokken
De keerzijde hiervan, //ontbrekende steun// van directie, van leerkrachten, leerlingen of zelfs ouders kan er voor zorgen dat inspanningen om te werken aan verdraagzaamheid uiteindelijk geen succes zullen hebben. Bovendien zijn oppervlakkige acties niet voldoende wanneer deze niet de visie en gedragingen van de individuen die deel uitmaken van de schoolgemeenschap kunnen gaan veranderen. Ook wanneer een school tijdelijk, of langdurig andere prioriteiten heeft; bijvoorbeeld wanneer er dringende problemen zijn wat basiskwaliteit van onderwijs betreft, problemen met infrastructuur, een gebrek aan leerlingen of dergelijke, is het mogelijk dat plannen voor het verhogen van de verdraagzaamheid op school moeilijk ingang zullen vinden.

Alternatieven
Het voorgestelde stappenplan (zie implementatie) is zeker niet de enige weg die een school kan bewandelen om te werken aan diversiteit en verdraagzaamheid. Verschillende aspecten kunnen op andere manieren worden aangepakt. De keuzes die we op deze wiki maakten kwamen steeds voort uit de beginsituatie van de school en werden onderbouwd met verschillende bronnen en/of door de verschillende groepsleden afgewogen ten opzichte van andere mogelijkheden. Algemeen kunnen we zeggen dat het plan zou kunnen worden uitgebreid naar alle graden van het secundair onderwijs. Bovendien kan in scholen die ook basisonderwijs inrichten over onderwijsniveaus heen worden gewerkt. Daarnaast werd de beginsituatie van de school en leerlingen onderzocht, maar konden we de beginsituatie van de ouders niet betrekken. In een reële situatie zou dit zeker kunnen gebeuren, bijvoorbeeld door te werken met een vragenlijst voor ouders en/of een focusgroep, info-avond, of dergelijke te organiseren voor ouders.

Bedenkingen
Tot slot kan je hieronder enkele bedenkingen en nuanceringen vinden over de invulling van deze opdracht. Verdraagzaamheid is een breed thema. Wie verdraagzaam is tegenover wie, op wat die verdraagzaamheid betrekking heeft, hoe breed je deze verdraagzaamheid opentrekt, ... Het zijn allemaal vragen die in enge of zeer brede zin kunnen worden beantwoord. Als je naar de VOETen kijkt wordt duidelijk dat de school een plek moet worden die door verdraagzaamheid wordt gekenmerkt op alle niveaus en in alle opzichten. Scholen hebben ook de verplichting een verdraagzame houding na te streven voor al hun leerlingen en dit niet alleen op schoolniveau maar tot veel breder, hun leerlingen op te voeden tot verdraagzame wereldburgers. Projecten door de Europese Unie, Verenigde Naties, of instanties als Amnesty International opgezet, focussen op dit laatste doel. Wij opteerden er in deze wiki echter voor te beginnen bij het begin, bij de leerling en zijn medeleerlingen zelf, op school. Wanneer deze 'eerste stappen' zijn gezet, én een zulke houding ook ingang heeft gekregen in het schoolgebeuren en zo ook bij alle leerlingen, kan de visie op verdraagzaamheid worden opengetrokken. Dit zou dan echter zeker kunnen gebeuren vertrekkende van stappenplan dat onder implementatie is terug te vinden, meer bepaald door in de verschillende stappen steeds de visie op verdraagzaamheid open te trekken en de gevolgen daarvan te implementeren in alle niveaus van het schoolgebeuren. Toekema VZW is een organisatie die maatschappelijke thema's op een verstaanbare manier wil overbrengen naar iedereen. Zij bieden ook educatieve pakketten aan. In het najaar verschijnt er een dossier over diversiteit. Dit kan interessant zijn wanneer men dit programma naar de toekomst toe wil uitbreiden.

//Spreken over verdraagzaamheid// impliceert eigenlijk tegelijkertijd een wij-zij verhouding die we doorheen het ontwikkelde programma net weg zouden willen werken. Het concept, of zo je wil de waarde verdraagzaamheid leunt heel dicht aan bij 'tolerantie'. Maar wat betekent dat eigenlijk, tolerant zijn, verdraagzaam zijn? Letterlijk betekent het 'iets' tolereren dat er normaler wijze niet is, dat 'moet getolereerd worden' en aldus niet vanzelfsprekend recht van zijn zou hebben. Het impliceert een 'wij' die een 'zij' verdraagt. Verdraagzaamheid wordt op die manier dan ingevuld als een toegeving, een bijzondere inspanning voor het ongewone. Dit is echter net niet de weg die we in willen slaan. Omdat we onze visie op diversiteit expliciteren als: 'diversiteit is de norm' zou deze 'wij-zij' verhouding moeten worden opgeheven. Kunnen we dit doen onder de noemer van verdraagzaamheid? In ieder geval is dit concept een veel gebruikt en een algemeen gedragen concept binnen waardeopvoeding. Zo wordt het bijvoorbeeld letterlijk vermeld in het opvoedingsproject van de school. (gebaseerd op een bedenking van Kwame Anthony Appiah in Cosmopolitanism)

Ook willen we nog opmerken dat deze wiki niet toegankelijk is gemaakt voor personen met verschillende capaciteiten. De taal is vooral toegespitst op directie, leraren secundair onderwijs en studenten en docenten aan de universiteit. Er werd weliswaar gewerkt met een duidelijke structuur en visuele ondersteuning waar mogelijk, dit kan echter voor personen die talig minder sterk zijn niet voldoende zijn om deze wiki te kunnen begrijpen. Ook voor bijvoorbeeld blinde personen zijn geen faciliteiten aanwezig op de wiki. Omwille van ons thema willen we dit zeker als bedenking vermelden. Binnen het bestek van de opdracht was het echter niet mogelijk deze aanpassingen te voorzien.

Terug naar start