groep092012-programmaschoolsnakker


 * __Uitleg programma : SCHOOLSNAKKER __**



Schoolsnakker is een project rond het **dranken- en tussendoortjesbeleid op school**. Via de leerlingenraad wordt aan de jongeren een methodiek aangeboden om een actie rond gezonde voeding (specifiek dranken en tussendoortjes) te organiseren. Het VIG heeft in samenwerking met de Logo’s en de CLB’s een pakket ontwikkeld voor jongeren om aan de slag te gaan rond gezonde dranken en tussendoortjes op school.
 * __Wat? __**

De volgende thema’s komen aan bod: - Water in alle vormen en maten: gratis water voor iedereen - Café santé: een gezond en gevarieerd drankenaanbod - Automaten opvullen: een gezond en gevarieerd drankenaanbod, ook in de automaat. - Fitte tussendoortjes: gezonde tussendoortjes en beweging - Vers fruit op school - Voeding, milieu en globalisering: evenwichtige én milieuvriendelijke dranken en tussendoortjes

Via een planmatige aanpak (elke fiche is opgebouwd volgens een stappenplan) komen de verschillende componenten van een voedingsbeleid op school aan bod. Het project wil jongeren bewust maken van de noodzaak van een evenwichtig gebruik van dranken en tussendoortjes en hen in staat stellen om zelf kritische keuzes te maken. Schoolsnakker legt de nadruk op **leerlingenparticipatie**: het project is op maat van de leerlingenraad ontwikkeld om de jongeren actief te betrekken bij het drank- en tussendoortjesbeleid in hun omgeving.

Jongeren brengen een groot deel van de dag door op school. Er wordt daar natuurlijk ook gegeten en gedronken. De kwaliteit van de schoolmaaltijden voor de basis- en de secundaire scholen kreeg al vaker aandacht en is intussen overwegend goed. Bij de dranken en tussendoortjes zijn er wel enkele verschillen: we kunnen stellen dat de situatie in het basisonderwijs heel wat positiever is dan in het secundair onderwijs: In de basisschool wordt vooral melk en fruit aangeboden, terwijl deze in het secundair als het ware worden vervangen door frisdrank en snoep. Er is een dubbel probleem: jongeren kiezen enerzijds vaker voor minder gezonde tussendoortjes en dranken, en anderzijds is het aanbod aan gezonde alternatieven in de meeste scholen ontoereikend. Deze vaststellingen uit de indicatorenbevraging van het VIG *  waren de aanleiding om een nieuwe methodiek uit te werken voor het drank- en tussendoortjesbeleid in het secundair onderwijs. In het kleuter- en lager onderwijs bestaat al het fruitproject Tutti Frutti ( <span style="color: #0000ff; font-family: 'Arial','sans-serif';">www.fruit-op-school.be <span style="color: #000000; font-family: 'Arial','sans-serif';">), maar in het secundair onderwijs kan niet op dezelfde manier aan de tussendoortjesproblematiek gewerkt worden. Voor de werking binnen de leeftijdsgroep van 12 tot 18 jaar is het belangrijk dat er **inspraak** is **van de** **<span style="color: #000000; font-family: 'Arial','sans-serif';"> leerlingen zelf **<span style="color: #000000; font-family: 'Arial','sans-serif';">. Ze zijn op een leeftijd gekomen waarin ze hun eigen mening hebben, en ze zullen dus minder snel iets aanvaarden wat door de school als een verplichting opgelegd wordt. Daarom hebben we gekozen voor een actieve participatie van de leerlingen: het project wordt gedragen door de leerlingenraad. De leerlingenraad kiest zelf een onderwerp waarrond dat schooljaar zal gewerkt worden en zij leggen dit ter goedkeuring voor aan de directie.
 * __<span style="font-family: 'Arial','sans-serif'; font-size: 17.3333px;">Waarom? __**

<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">Om het voorstel kracht bij te zetten kan het project voor de directie gekaderd worden in de **<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';"> vakoverschrijdende eindtermen **<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">(VOET) en **vakoverschrijdende ontwikkelingsdoelen** (VOOD). De school kan binnen verschillende vakken de VOET die al door de leerlingenraad worden nagestreefd, aanvullend onderbouwen en/of op klasniveau extra accenten koppelen aan de acties van de leerlingenraad. <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">Een ander argument om met Schoolsnakker aan de slag te gaan is dat sinds september 2007 van alle scholen wordt verwacht dat zij aan een **gezondheidsbeleid** werken. De nadruk ligt hierbij vooral op voeding en beweging (Europese richtlijnen). Schoolsnakker is dus duidelijk een project dat past binnen het totaalkader van een gezondheidsbeleid en biedt de school de nodige ondersteuning aan om hieraan te werken.

<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">Een gezondheidsbeleid, en dus ook een beleid rond dranken en tussendoortjes op school, is gebaseerd op 3 pijlers: <span style="color: #31849b; font-family: 'Arial','sans-serif';">I**. EDUCATIE** <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">We overschatten onszelf vaak en denken dat we niet zo slecht bezig zijn. Bewustmaking is van groot belang. Dit kan bijvoorbeeld via de gezondheidstestjes (zie verder:Test jezelf). Ook aan de kennis moet gewerkt worden: weet iedereen op school wat gezonde voeding en gezond bewegen inhoudt? Dus: iedereen informeren en motiveren om voor gezonde dranken en tussendoortjes te kiezen. <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">Als er eten en drinken op school te verkrijgen is, moet dat aanbod evenwichtig en gevarieerd zijn én het moet toegankelijk zijn voor iedereen. Als je bijvoorbeeld dorst hebt en water wil drinken moet dat kunnen. Waarom kan je wel wafels kopen op school en geen appels of soep? Dus wie gezond wil eten of drinken, moet daartoe ook de kans krijgen. <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">Afspraken met de directie rond het voedingsaanbod, de infrastructuur, de prijzen en de openingsuren zijn nodig voor een succesvol beleid. Je kan bijvoorbeeld afspreken dat de turnzaal tijdens de middagpauze wordt opengesteld, dat de gezondere dranken goedkoper zijn enz.
 * <span style="color: #31849b; font-family: 'Arial','sans-serif';">II. AANBOD: **
 * <span style="color: #31849b; font-family: 'Arial','sans-serif';">III. REGLEMENTERING: **

<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">Schoolsnakker is bedoeld voor de **leerlingenraad** of een andere groep gemotiveerde jongeren tussen 12 en 18 jaar die graag het voedingsbeleid op school onder handen willen nemen. Verder in de tekst spreken we gemakkelijkheidshalve van de leerlingenraad. Door via de leerlingenraad te werken krijgen de jongeren de verantwoordelijkheid en de kans om:
 * __<span style="font-family: 'Arial','sans-serif'; font-size: 17.3333px;">Voor wie? __**

<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">- over de huidige situatie op school na te denken <span style="font-family: 'Arial','sans-serif'; font-size: 16px;">- <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">kritisch te zijn ten opzichte van de aangeboden dranken en tussendoortjes <span style="font-family: 'Arial','sans-serif'; font-size: 16px;">- <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">creatief te zijn op het vlak van acties en initiatieven <span style="font-family: 'Arial','sans-serif'; font-size: 16px;">- <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">iets (blijvends) te verwezenlijken

<span style="font-family: Arial,sans-serif;">Elke school is verplicht een gezondheidsbeleid te hebben. Een gezond aanbod en afspraken rond dranken en tussendoortjes op school moeten hier zeker een deel van uitmaken. Via de website van Schoolsnakker ([] ) kun je een compleet actiepakket en affiche aanvragen als school door je op deze website in te schrijven.
 * __<span style="font-family: 'Arial','sans-serif'; font-size: 17.3333px;">Didactisch materiaal __**

<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';"> Het actiepakket bestaat uit 1 basisfiche en 6 actiefiches rond een bepaald dranken- of tussendoortjesthema. Er is eveneens een handleiding voor de begeleider.De basisfiche geeft het algemene stappenplan weer en de actiefiche geeft telkens suggesties en ideeën over het gekozen onderwerp.

<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';"> Uit de zes specifieke actiefiches (water, milieu, fitte tussendoortjes, vers fruit, cafe santé en automaten) kan je kiezen welke projecten het best aansluiten bij jullie noden en wensen. Schoolsnakker raadt aan om 1 project per jaar op te starten.

<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">Elke fiche is opgebouwd uit 7 stappen, die in de loop van een schooljaar doorlopen worden. <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">Algemene informatie per stap wordt op de basisfiche weergegeven, terwijl de actiefiche informatie toegepast op het gekozen onderwerp geeft. De basisfiche vormt een leidraad doorheen het oprichten van de gekozen actie. De actiefiches geven ideeën voor overleg en actie omtrent het gekozen onderwerp. De bedoeling is dat de fiches naast elkaar gelegd worden en dus ook dat er regelmatig naar teruggegrepen wordt. De basisfiche kan ook <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">steeds gebruikt om een actie rond een ander thema uit te werken, dat niet in het pakket is opgenomen. <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">De leerlingen kiezen om te beginnen één actiefiche die ze dat schooljaar willen uitwerken. Naargelang de gekozen actie en het uitgangspunt van de school maken de leerlingen zelf een actieplan op met een tijdsschema waarbinnen de 7 stappen gerealiseerd zullen worden. Er is geen strikte tijdsindicatie af te lijnen per stap, de stappen moeten eigenlijk vloeiend in elkaar overlopen. Soms is er dan ook geen duidelijk onderscheid mogelijk tussen twee stappen en overlappen deze elkaar. Om het proces en de evolutie doorheen het schooljaar overzichtelijk te houden is er toch een arbitraire opsplitsing in 7 stappen gemaakt. Dit geeft structuur en maakt het voor de leerlingenraad ook gemakkelijker om hun vorderingen te kaderen binnen het geheel.

<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">De eerste 4 stappen (//overtuig! – welk probleem? – what’s hot, what’s not – wat, hoe, wie en// //<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';"> wanneer? //<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">) zijn voorbereidende stappen. Om tot een geslaagde actie te komen, mogen deze zeker niet verwaarloosd of snel-snel doorlopen worden. Leerlingen zullen het liefst zo snel mogelijk tot actie overgaan, maar een goede, doordachte voorbereiding kan veel problemen voorkomen en is vaak een garantie op succes. Anderzijds is het ook niet de bedoeling dat de leerlingen te lang blijven zitten in deze fase, want er moet ook voldoende tijd overblijven om de plannen uit te voeren, te evalueren en te verankeren in het schoolbeleid (stap 5 tot 7)! <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">Hierin kan de begeleider een belangrijke rol spelen.

<span style="color: #000000; font-family: 'Arial','sans-serif';">Stap 1 - 4 Voorbereidende stappen om te komen tot een actieplan door leerlingen(raad) die ondersteund wordt door begeleider en externen (Logo, VIG, CLB…), met steun van de directie (1e trimester) <span style="color: #000000; font-family: 'Arial','sans-serif';">Stap 5 Actie: uitvoeren van de gemaakte plannen door leerlingen(raad) en de hele school wordt bij de acties betrokken (2e trimester – 3etrimester) <span style="color: #000000; font-family: 'Arial','sans-serif';">Stap 6 - 7 Evalueren en verankeren door leerlingen(raad), begeleider en directie (3e trimester)

<span style="color: #000000; font-family: 'Arial','sans-serif';">Voor meer **tips en achtergrondinformatie** over de verschillende thema’s kan de begeleider en de leerlingen ook terecht op <span style="color: #0000ff; font-family: 'Arial','sans-serif';">www.schoolsnakker.be <span style="color: #000000; font-family: 'Arial','sans-serif';">. De website richt zich in de eerste plaats naar de leerlingen. Omdat de ruimte op de actiefiches beperkt is, vinden ze op de website per thema extra ondersteunende informatie: een vragenlijst, tips en weetjes over het onderwerp en enkele links naar websites die nuttig kunnen zijn bij het opzetten van de actie.

<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">- actiepakket is gratis beschikbaar. <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">- focus op secundair onderwijs. <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">- hoge leerlingenparticipatie.
 * __<span style="font-family: 'Arial','sans-serif'; font-size: 17.3333px;">Voordelen __**

<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">- Zo veel mogelijkheden dat het moeilijk is om prioriteiten te bepalen. <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">- Vraagt een grote betrokkenheid van de leerlingen. <span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">- Veel vragenlijsten.
 * __<span style="font-family: 'Arial','sans-serif'; font-size: 17.3333px;">Nadelen __**

<span style="font-family: 'Arial','sans-serif';">Schoolsnakker is een groot project die een gezond dranken en tussendoortjesbeleid op school stimuleert. Je kan als leerlingen zelf kiezen wat eerst aan te pakken en welk project prioritair is (water, milieu, fitte tussendoortjes, vers fruit, cafe santé en automaten). Via het stappenplan kan je grote positieve verbeteringen in de school brengen.
 * __<span style="font-family: 'Arial','sans-serif'; font-size: 17.3333px;">Conclusie __**

<span style="font-family: 'Times New Roman',Times,serif; font-size: 14px;">Programma's


 * <span style="color: #292526; font-family: 'Times New Roman',Times,serif; font-size: 14px;">Tutti Frutti
 * <span style="color: #292526; font-family: 'Times New Roman',Times,serif; font-size: 14px;">Kieskeurig
 * <span style="color: #292526; font-family: 'Times New Roman',Times,serif; font-size: 14px;">Gezonde Toog

<span style="font-family: 'Times New Roman',Times,serif; font-size: 14px;">Hoofdpagina