groep102012-programma

Beginanalyse van de school rond het thema

Wanneer we het instrumentarium erbij nemen kunnen we het Sint-Aloysiuscollege indelen bij het **//schooltype B//**. De redenen waarom we de school onderverdelen bij dit type school zijn de volgende: wanneer we voor de opdracht de school bezochten en wat rondvraag deden bij de leerkrachten en de directie merkten we dat ze **//voldoende bezig//** zijn met het implementeren van de VOETen. Er bestaan wel nog **//geen eenduidig systeem//** om de VOETen uit te werken. Daardoor is er bij de leerkrachten soms **//verwarring//**. Toch staan ze positief tegenover de uitwerking van de VOETen. Er is dan ook overleg tussen directie en leerkrachten om de VOETen systematisch te verwerken. Dit kan het best gebeuren via het oprichten van een **//werkgroep//**. Deze groep kan de leerkrachten begeleiden doorheen het ganse proces. Wat de leerlingen en ouders betreft kunnen we het volgende zeggen: op de school hebben de leerlingen een grote invloed aan de hand van het bestaande presidium. De leerlingen worden niet echt betrokken bij de VOETen, dit kan misschien verholpen worden via het presidium. Het oudercomité is ook zeer actief in de school, maar niet echt als het gaat om de VOETen. Hen betrekken bij de implementatie van de VOETen kan wellicht een meerwaarde bieden. De school beschikt dus over alle middelen om de VOETen op een efficiënte en effectieve manier te implementeren.

 **1. Wat wordt reeds gedaan rond VOETen op de school?**

**2. Positief klimaat aanwezig?** ** 3. Werken op klasniveau ** **4. Werken op schoolniveau**

**5. Een werkgroep oprichten**

**6. Evaluatieproces**

= 7. De samenwerking met partners =

**1. Wat wordt reeds gedaan rond VOETen op de school?**

De school is zoals hierboven aangehaald **//reeds actief bezig//** met de implementatie van de vakoverschrijdende eindtermen. Wat bestaat reeds: Wat moet nog beter?
 * Elk vakleerkracht krijgt een **//oplijsting van de VOETen//** die ze moeten bereiken gedurende de lessen. Deze lijst passen ze vervolgens toe op hun jaarplan. Op die manier weten de leerkrachten welke vakoverschrijdende eindtermen reeds aan bod komen in hun lessen. Je kan ook merken uit de bijlage dat per jaar andere VOETen bereikt worden. De inhoud van de lessen wordt dus verbonden aan de vakoverschrijdende eindtermen.
 * Wanneer zich een bepaalde situatie voordoet, bijvoorbeeld pesten, agressie, geweld,…, wordt een stappenplan gevolgd dat opgesteld is door de directie. Daarin wordt ook meestal direct verwezen naar het Centrum voor Leerlingen Begeleiding.
 * Het thema dat wij hebben gekozen voor onze opdracht komt vooral voor in de lessen **//godsdienst en geschiedenis//**. De leerkrachten die wij dan ook geïnterviewd hebben naast de leerkracht van economie zijn de vakleerkrachten godsdienst en geschiedenis. In het vak godsdienst wordt een groot deel van de lessen besteed aan **//het welbevinden van leerlingen//**. De hoofdstukken zijn zo opgebouwd dat de leerlingen **//hun eigen mening//** leren geven en leren omgaan met de mening van andere leerlingen en personen. Op die manier leren ze **//reageren op andere mensen//**. In geschiedenis komt vooral **//kritische zin//** naar boven. De leerlingen worden ook geconfronteerd met oorlogen, geweld en agressie doorheen de geschiedenis. Op die manier leren ze hun mening vormen rond de thema’s geweld, agressie en pesten.
 * Het thema komt niet alleen aan bod tijdens de lessen. Ook buiten de lessen worden de leerlingen geconfronteerd met het thema mentale gezondheid. De leerlingen van het eerste jaar van de derde graad gaan in het begin van het jaar op **//bezinning//**. Deze bezinning heeft tot doel het welbevinden van de leerlingen te achterhalen. Ze kunnen tijdens die momenten echt zichzelf zijn, er worden **//vertrouwensspelletjes//** gespeeld waardoor leerlingen zich moeten bloot geven op het gebied van hun gevoelens. Tijdens deze sessies is de leerkracht aanwezig die kan observeren. Er worden ook **//ontmoetingsdagen//** georganiseerd op de school. Dit is een heel weekend waar dan ook vertrouwensspelletjes aan bod komen. Dit weekend is wel niet verplicht voor de leerlingen. Wat er ook aan bod komt is de **//mondiale//** **//dag//**. Tijdens deze dag worden de leerlingen per graad geconfronteerd met de rest van de wereld. Hier krijgen ze de kans om andere standpunten te leren kennen en om hun mening rond thema’s te uiten. De thema’s die tijdens deze dag aan bod komen zijn zeer uiteenlopend. Er worden op school dus heel wat activiteiten georganiseerd die bijdragen tot het welbevinden van de leerlingen. Er wordt ook een themadag georganiseerd rond de gezondheid van de leerlingen. **//Dag van de gezondheid//**. Dit wordt per graad ingevuld naar de noden van de leerlingen.
 * Het belangrijkste is dan ook dat de leerkrachten **//communiceren//** met leerkrachten van andere vakken omtrent de VOETen. Dit ontbreekt op de school. Dit is een aandachtspunt om de VOETen nog beter uit te werken, door **//samenwerking//** tussen verschillende leerkrachten. Een werkgroep zou hiervoor een oplossing kunnen bieden. Maar zoals hierboven vermeld is er nog geen werkgroep aanwezig die de VOETen in goede banen leidt.
 * Het stappenplan rond pesten en andere problemen verwijst direct naar het CLB. De directie en de leerkrachten zelf zijn nog te //**weinig**// opgeleid om dergelijke situaties //**rechtstreeks**// aan te pakken. [[image:http://www.jansanders.be/Afbeeldingen/pestengif.gif width="119" height="94" align="right"]]

Wat gaf nu de aanleiding tot ons thema? Tijdens een van die dagen (zie laatste punt bij wat ze reeds doen) heeft er zich een situatie van geweld voorgedaan. Details worden hier niet vermeld wegens privacyredenen. Toen werd duidelijk dat de leerkrachten en de leerlingen niet wisten hoe ze daarop moesten reageren. Er is dus wel degelijk nood aan een beleid voor zowel de leerkrachten als de leerlingen rond de thema’s geweld en agressie.

bovenaan pagina **2. Positief klimaat aanwezig?**

De directie is heel belangrijk voor de implementatie van nieuwe VOETen. De directie op de school **//staat open voor nieuwe zaken//**. Ze zijn heel veel bezig met de implementatie van nieuwe vakoverschrijdende eindtermen. Ze zullen dan ook bereid zijn om voorstellen van leerkrachten en leerlingen te bekijken. De directie is met andere woorden **//aanspreekbaar//** voor zowel de leerkrachten als de leerlingen. De leerlingen kunnen via **//de leerlingenraad//** en **//het presidium//** hun stem laten horen doorheen de school. Wat de leerkrachten betreft: ze worden aangezet door de directie om actief te werken met de vakoverschrijdende eindtermen tijdens hun lessen. Ze worden ook uitgenodigd om na elke activiteit buiten de lessen een oplijsting te maken van de VOETen die aan bod kwamen tijdens de activiteit. De school staat bekend voor zijn **//leerlinggerichtheid//**. De **//democratische sfeer//** die heerst op de school, dit mede door het bestaan van het presidium zorgt voor wederzijds respect tussen onderwijzend personeel en leerlingen. De leerlingen krijgen dan de vrijheid om tijdens de pauzes activiteiten te organiseren. Enkele voorbeelden daarvan zijn het organiseren van handbaltornooien, beachvolleybaltornooien, voetbalmatchen leerkrachten versus leerlingen, … Er wordt wel streng opgetreden tegen het overtreden van de regels van de school, maar dit dwingt ook respect af bij de leerlingen. Ook de leerkrachten krijgen inspraak in het beleid van de school. De directie **//coördineert//** de activiteiten zeer goed zoals bijvoorbeeld de organisatie van de beroepennamiddag, de mondiale dag, … Wanneer er problemen voorkomen zoals pesten, dyslexie,… wordt ook niet geaarzeld om het **//CLB//** in te schakelen en de ouders en de leerlingen te betrekken bij het gebeuren. De **//collegiale sfeer//** tussen de leerkrachten kan je het beste opsnuiven in de leraarskamer. De sfeer die er heerst is enorm motiverend. De leerkrachten zijn **//bereid om samen te werken//**. Maar die samenwerking beperkt zich meestal tot de vakleerkrachten. Daar is opnieuw de nood aan een werkgroep merkbaar die de vakoverschrijdende thema’s aanpakt. Tijdens de interviews viel op dat de leerkrachten bereid waren om samen te werken over verschillende vakken heen. Ze haalden ook beiden het thema geweld en de gevolgen ervan aan.

bovenaan pagina

**3. Werken op klasniveau**

Voor de preventie en de interventie van ongewenst gedrag op het Sint - Aloysiuscollege hebben we ons gebaseerd op het preventiepakket en het interventiepakket van de Vlaamse Overheid. Zowel bij het preventiepakket als bij het interventiepakket wordt er een onderscheid gemaakt tussen werken op klasniveau en werken op schoolniveau.

Bij het preventief werken op klasniveau is het belangrijk dat je de mening van de individuele leerlingen kent. Dit gaat het beste door de klasleerkracht te betrekken. Aan de hand van een fitinjehoofd-test kan een klasgesprek op gang gebracht worden. De leerkracht kan ook aan de hand van het **//observeren//** van de bezinningsdagen **//de beginsituatie//** van de leerlingen achterhalen. Daar dragen ook **//de klassenraden//** toe bij. Je hoort dan de mening van alle leerkrachten omtrent de leerlingen. Op die manieren krijgt de klasleraar een beeld van het welbevinden van de leerlingen. Eenmaal de leerkrachten een beeld hebben van de klassituatie kan overgegaan worden tot het 3D-spel. Dit kan gespeeld worden over de klassen heen. Het spel neemt de leerlingen mee rond het thema geweld en agressie. Ze leren aan de hand van rollenspellen en interactie de gevolgen van geweld kennen op een voor hen geschikt niveau. Wanneer er zich reeds een probleem voordoet, moet er overgegaan worden tot de interventie. Op klasniveau is de No Blame methode hiervoor een geschikte methodiek.

Voor meer info zie verder implementatie. bovenaan pagina **4. Werken op schoolniveau**

Voor de preventie en de interventie van ongewenst gedrag op het Sint - Aloysiuscollege hebben we ons gebaseerd op het preventiepakket en het interventiepakket van de Vlaamse Overheid. Zowel bij het preventiepakket als bij het interventiepakket wordt er een onderscheid gemaakt tussen werken op klasniveau en werken op schoolniveau.

Er bestaan veel verschillende aanpakken om rond het mentale welzijn op schoolniveau te werken. Welke pakketten daarvoor van toepassing zijn wordt verder op deze wiki beschreven.

Voor meer info zie verder implementatie

bovenaan pagina **5. Een werkgroep oprichten**

Om een werkgroep op te richten moeten //verschillende partijen// daar open voor staan (de directie, de leerkrachten, de externe partners (CLB), niet-onderwijzend personeel, de ouders en vooral de leerlingen). Binnen de werkgroep moet er een goede verdeling zijn tussen de verschillende leden. We moeten de leden van de werkgroep eerst en vooral duidelijk maken wat //de noden// van de leerkrachten en leerlingen zijn. Uit ons interview is gebleken dat er meer moet gedaan worden rond //de VOET mentale gezondheid,// meer specifiek op geweld en agressie en vooral de gevolgen daarvan. De werkgroep kan dit onderzoek nog verder uitbreiden door ook de leerlingen hun mening te vragen. Een van de belangrijkste taken van de werkgroep bestaat ook uit het doorstromen van informaties tussen de leerkrachten. Een werkgroep is nog niet aanwezig in de school die we hier bespreken, namelijk het Sint-Aloysiuscollege in Menen. Het zou goed zijn om dergelijke werkgroep op te richten. De werkgroep moet de werking kennen en vooral de leerkrachten meenemen in de vakoverschrijdende onderwerpen. Ze moeten dus eerst en vooral op zoek gaan naar **//de noden//** van de school. Daarna kunnen ze zoeken naar **//geschikt materiaal//** om het probleem aan te pakken. Ze moeten ook voorzien in een goed **//vervolgsysteem//**. Ze moeten nagaan of het materiaal het vooropgestelde doel bereikt. Wij hebben een gelijkaardig onderzoek gedaan. Uit het interview en uit observaties in de school kwam het thema **//agressie en geweld//** naar voor. Dit hebben we ondergebracht bij de VOET mentale gezondheid. De infodagen en bijscholing die wij voorstellen voor de leerkrachten die de werkgroep kan aanreiken is het educatief pakket **//‘Voorkom agressie’//**. Dit pakket leert de leerkrachten omgaan met verschillende vormen van agressie en geweld. Hoe moeten ze daarop reageren, welke stappen moeten ze ondernemen. Op schoolniveau is het noodzakelijk dat de leerkrachten opgeleid worden. Eenmaal de leerkrachten opgeleid zijn kan verder gekeken worden hoe op klasniveau kan gewerkt worden. De ouders worden zeker voldoende betrokken met het schoolgebeuren. Een goed uitgebouwde werking van het oudercomité draagt daartoe bij. Bij dit alles is het niet onbelangrijk om de ouders van de leerlingen te betrekken. De educatieve pakketten kunnen namelijk een invloed uitoefenen op de leerlingen. Wanneer de ouders op de hoogte zijn van dergelijke pakketten kunnen ze inspelen op mogelijke vragen die leerlingen stellen. Het kan namelijk zijn dat hun kinderen thuiskomen met vragen rond agressie en geweld. De ouders kunnen wanneer ze niet ingelicht zijn vreemd reageren en er verkeerdelijk van uitgaan dat hun kind het slechte pad opgaat. Wanneer de ouders wel **//op de hoogte zijn//** kunnen ze zich voorbereiden op dergelijke vragen en er rustig met hun kinderen over spreken. Afhankelijk van het thema van de pakketten voor de leerlingen kunnen de ouders ofwel per brief op de hoogte gebracht worden ofwel mondeling, op een oudercontact of opendeurdag. Op een hoger niveau kunnen ze ook de **//leerlingenvertegenwoordigers//** betrekken via de leerlingenraad of het presidium. De leerlingen kunnen bijvoorbeeld aan de hand van een ideeënbus hun stem laten horen. Ze kunnen ook rechtstreeks naar de **//directie//** stappen. Wanneer de drempel hiervoor te hoog ligt, kunnen ze zich ook tot de **//groene leerkracht//** wenden. Dit is een leerkracht die ze in het begin van het jaar moeten aanduiden. Deze leerkracht mag aangesproken worden door de leerlingen over allerhande zaken: van studieproblemen tot problemen thuis of op de speelplaats. De leerlingen krijgen ook de vrijheid om een eigen krantje te schrijven, de apropo, daarin kunnen ze hun mening ook kwijt rond allerlei thema’s. Meer info implementatie bovenaan pagina **6. Evaluatieproces**
 * **Hoe moet de werkgroep te werk gaan?**
 * **Betrek de ouders**
 * **Geef de leerlingen een stem.**

Het is wel belangrijk dat een evaluatieproces plaatsvind. Na het uitwerken en toepassen van de educatieve pakketten is het noodzakelijk om //feedback// te krijgen van de betrokken partijen. Deze evaluaties kunnen ook afgenomen worden door de werkgroep. Door deze feedback kan de werkgroep en vooral de directie de bereikte doelen zien van de toegepaste pakketten. Daaruit kunnen ze dan afleiden hoe effectief en efficiënt het pakket is.Zo kunnen ze besluiten of de aanpak goed was of ze het over een andere boeg moeten gooien en werken via andere methodes. bovenaan pagina ** 7. De samenwerking met externe partners **

De school die in het werk besproken wordt heeft een heel goed contact met het CLB, vooral wanneer het gaat om de samenwerking met jongeren die problemen ondervinden. De directie is ervan overtuigd dat het CLB met zijn specifieke kennis de leerlingen beter kan helpen dan de school zelf. Voorstel hierbij zou zijn dat een lid van het CLB kan plaatsnemen in de werkgroep. Deze kan dan ook belangrijke //suggesties// doen in verband met de opleidingen voor leerkrachten en educatieve pakketten voor de leerlingen op klasniveau. De school kan eventueel samenwerken met andere scholen uit de scholengroep, een interscolaire werking dus. Dit kan belangrijke inzichten brengen.

Meer informatie implementatie

bovenaan pagina

Terug naar Hoofdmenu groep 10 2012