Beschrijven+het+bestaand+sensibiliserings-+of+interventieprogramma

Hieronder volgt (thematisch) een gedetailleerde situatieschets van wat de school al doet rond 'Gezonde voeding op school'. Door te werken met subcategorieën willen we een zo nauwkeurig mogelijke weergave geven.

__**Gezondheid algemeen**__
Gezondheid als thema kunnen we opsplitsen in: voldoende lichaamsbeweging en evenwichtige voeding. Je zou beide subcategorieën in eenzelfde interventieprogramma kunnen behandelen, maar op deze school is dit niet het geval. Het programma van deze school focust vooral op het subthema 'sport op school'. Ze hechten erg veel belang aan lichaamsbeweging en hebben een sterk uitgewerkt sportbeleid. Echter, het is niet voldoende om te sporten en te bewegen om een gezond mens te zijn. Ook belangrijk is een evenwichtig eetpatroon met een gevarieerd voedselaanbod. Omdat jongeren het grootste deel van de dag op school doorbrengen, is het belangrijk dat ook hier aandacht aan besteed wordt. Wat de school al doet, of met andere woorden, hoe men in deze school werkt rond 'gezondheid' en dan voornamelijk 'gezonde voeding' kan je hieronder lezen.

__**Voldoende lichaamsbeweging: sport op school**__
Sport is, zoals de school zelf aangeeft, een specialiteit van de school. Met hun eigen zwembad en goed uitgeruste sporthal is het een toonaangevende school wat betreft 'lichaamsbeweging op school'.

De middagpauze op deze school duurt langer dan gemiddeld: ze start om 12u10 en de lessen worden pas hervat om 13u45. In deze pauze hebben de leerlingen verschillende mogelijkheden om te sporten. De voetbal- en pingpongtafels zijn altijd toegankelijk voor de leerlingen. Ook worden er over de middag allerhande tornooien georganiseerd van allerhande sportdisciplines: tennis, hocky, voetbal, mini-voetbal, rugby, volleybal, badminton,... Leerlingen uit dezelfde klas nemen het in dergelijke tornooien op tegen andere klassen.

Ook tussen de lessen worden pauzes voorzien. De leerlingen krijgen na een lesuur van 50 minuten een 5 tot 10 minuten de tijd om de benen eens te strekken en wat te bewegen. De lessen sluiten dus niet naadloos op elkaar aan, wat leerlingen de kans geeft om eens van hun stoel te komen. Dit zorgt er voor dat leerlingen op deze school sowieso al meer bewegen dan leerlingen op een gemiddelde Vlaamse school.

__**Gezonde voeding: evenwichtige voeding op school**__
De school geeft zelf aan dat één van de vakoverschrijdende thema's die vandaag nog te weinig aandacht krijgt 'gezonde voeding op school' is. We sommen hieronder op wat de school in het verleden al heeft gedaan rond 'gezonde voeding' of waar ze nu nog mee bezig zijn. We halen ook al enkele knelpunten, maar tevens opportuniteiten, aan.

//Gezondheidsenquête//

In het verleden heeft men al eens een gezondheidsenquête gedaan op deze school, maar hier is in de praktijk eigenlijk niets mee gebeurd. De leerkrachten waar wij mee gesproken hebben betreuren dit.

//Gezonde voeding als thema tijdens de lessen//

In sommige lessen houdt men eens een klasgesprek rond 'gezonde voeding'. Vragen die dan onder andere gesteld worden zijn: 'Wat is gezonde voeding?', 'Eet jij gezond?'... De leerlingen krijgen tijdens deze gesprekken de kans om hun eigen voedingspatronen en deze van medeleerlingen eens in vraag te stellen en na te denken over een gezondere levensstijl. Dit gebeurt echter slechts in enkele lessen. Zo wordt het bijvoorbeeld besproken in de biologielessen van meneer Jan De Gendt en in de lessen Engels naar aanleiding van het bekijken van de documentaire 'Supersize me'. Het bespreken van deze thematiek is dus zeker geen constante over de verschillende lessen heen.

//Projectwerking//

Op deze school is er nog geen project opgezet rond 'gezonde voeding'. Er zijn wel 'contextwergroepen' op school die de contexten van de VOETen projectmatig uitwerken, maar deze hebben zich tot nu tot voornamelijk op andere thema's gefocust.

//Leerlingenraad//

In de leerlingenraad komt het thema 'gezonde voeding' wel soms aan bod, maar heel beperkt. Eén van de zaken die zij al verwezenlijkt hebben is het feit dat de internen nu bij het ontbijt ook fruit kunnen nemen.

//Educatief materiaal//

Er is weinig tot geen educatief materiaal, zoals een voedingsdriehoek aanwezig op school. In enkele lokalen hangt hij uit, maar hier wordt eigenlijk niets mee gedaan. Bij het winkeltje, waar drank en eten verkocht wordt op school, hangt die ook niet uit. Het zou leerlingen nochtans tot denken kunnen aanzetten wanneer ze een product kopen.

De leerkrachten hebben mogelijkheid tot bijscholingen rond gezondheidsbeleid op school, maar tot nu toe waren deze leerkrachten nog niet happig om hier aan deel te nemen. Ze hebben wel een congres wetenschappen gevolgd om te weten hoe ze met diabetici moeten omgaan.

//Schoolreglement//

In het schoolreglement zijn geen regels opgenomen omtrent voeding. De leerlingen mogen kiezen wat ze meenemen als lunch of als tussendoortje. Ook op educatieve uitstappen naar bijvoorbeeld Parijs kan men vrij kiezen wat men eet.

//Middageten op school//

Vroeger was men verplicht om een warme maaltijd te eten op school. Sinds kort mogen de leerlingen ook hun eigen boterhammen meenemen of kunnen ze een broodje bestellen. Men kan kiezen tussen een broodje met americain, kip, kaas en ham, kaas alleen, tonijnsla of salami. Alle broodjes zijn voorzien van groenten, maar elk broodje bevat ook een saus of boter. Je kan ook een broodje gezond kiezen, met enkel groenten. Er zijn witte en bruine broodjes, maar alle leerlingen kiezen steevast een wit broodje.

Er wordt op school altijd 1 warme maaltijd aangeboden. Er zijn dus geen keuzemogelijkheden. Er wordt wel gezorgd voor variatie in de maaltijden, zo wordt er bijvoorbeeld afgewisseld tussen frieten, kroketten, aardappelen, rijst en pasta. De maaltijden worden altijd voorzien van een volwaardige groentenportie. Ook is er elke dag verse soep en gratis water tijdens de maaltijd.

De school verkiest 'economische maaltijden' (lees betaalbaar, goedkoop) boven 'gezonde maaltijden'. De kostprijs van de maaltijd is dus doorslaggevend (zo laag mogelijk), maar men bewaakt wel het aanbod: dit moet gevarieerd zijn.

Na de maaltijd is er dessert. Ook hier kunnen leerlingen niet kiezen en is het de schoolkok die beslist wat de leerlingen eten. Elke dag is het dessert anders. Een maal per week krijgen de leerlingen vers fruit. Andere dagen wordt er gekozen voor pudding, yoghurt (eerder sporadisch), koek of gebak

Leerkrachten hebben hetzelfde aanbod als leerlingen.

De kok is erg eigenzinnig en staat zo goed als niet open voor suggesties van leerkrachten, leerlingen, ouders,...

//Winkeltje op school//

Op school is er een winkeltje waar leerlingen vrij kunnen kopen wat ze zelf willen. Er gelden geen aankoopbeperkingen. Dit komt omdat er veel interne leerlingen zijn op school, die niet buiten de muren mogen. Zij kunnen dus geen snoep of drank kopen buiten de schoolmuren. Bijgevolg vindt de school het dan moeilijk om in hun eigen winkel 'beperkingen' op te leggen, omdat ze willen vermijden dat leerlingen stiekem toch buiten de school hun aankopen doen.

In dit winkeltje zijn voornamelijk 'populaire snacks en frisdranken' te koop. Dit zijn bijvoorbeeld: cakes, koekjes, gebak, chocolade, snoep, chips, ijsjes,... Melk, fruitsap, water, light frisdrank en tussendoortjes met een laag vetgehalte (rijstkoeken, granenkoeken, droge koek, rozijnen,...) zijn niet te koop in de winkel. Vroeger hebben ze dit wel geprobeerd, maar deze producten sloegen niet aan bij de leerlingen.

Er is geen waterfonteintje op school.

//Participatie//

Jan De Gendt, biologieleerkracht op school, is verantwoordelijk voor het 'gezondheidsbeleid'. De leerlingen kunnen mee het beleid bepalen via de leerlingenraad. Ouders krijgen echter geen kans om te participeren of invloed uit te oefenen op dit beleid.

Eigenlijk is er geen uitgeschreven 'gezonde voedingsbeleid' op school. Af en toe wordt er wel aandacht aan besteed, maar men heeft geen concrete regels of afspraken. Als ze er al rond werken wordt dit niet gecommuniceerd naar leerlingen of ouders toe. De ouders als 'speler' worden dus volledig genegeerd op deze school.

//Netwerking//

Er wordt niet samengewerkt met schoolnabije diensten en/of externe partners voor het gezonde voedingsbeleid. Enkel voor leerlingen met specifieke noden (bijvoorbeeld diabetici, leerlingen met een glütenvrij dieet) durft men al eens het CLB inschakelen.

Terug naar programma