Terugblik

= ** TERUGBLIK ** =

In dit onderdeeltje “terugblik” willen we graag even stilstaan bij enerzijds de samenwerking met de school waarvoor wij deze opdracht uitwerkten, anderzijds werpen we een blik op de educatieve pakketten die we eerder besproken. We bespreken kort onze verantwoording van de keuze die we maakten naar aanleiding van een implementatie-uitwerking, waarbij we in het licht van dit onderdeel vooral willen benadrukken welke opties we daardoor hebben laten liggen. Deze keuze was contextspecifiek en zal voor andere scholen dus anders (kunnen) worden gemaakt. Graag stippen we daarom nog even de voordelen aan van de programma’s waarvoor we geen implementatie uitwerkten. De reflectie op de andere onderdelen van onze wiki, nl. “thema” en “implementatie van een educatief pakket”, combineren we met het aanreiken van enkele suggesties en alternatieven.

** 1. REFLECTIE BIJ HET VERLOOP EN DE SAMENWERKING MET DE DESBETREFFENDE SCHOOL **
Bij de start van deze opdracht dachten we dat we alle opties te hebben om een mooie start te nemen. Het geluk zat aan onze zijde: iemand uit ons groepje liep namelijk stage in de school die zelf het initiatief had genomen de vraag te stellen aan de universiteit Gent om samen met enkele studenten een thema uit te werken dat aansloot bij de vakoverschrijdende eindtermen. Het leek ons een gedroomde samenwerking: met de vraag die van weerskanten gesteld werd, en die zou kunnen uitmonden in een gezamenlijk ondersteunde beantwoording van de noden. Deze gedroomde samenwerking verliep echter allesbehalve vlekkeloos.

De communicatie tussen onze werkgroep en de contactpersoon van de school verliep deels telefonisch, deels via mail en daarbovenop werd de communicatie ook in levende lijve aangemoedigd door de persoon die in deze school stage liep. Echter, zoals u in het logboek kan volgen, slaagden we er slechts na herhaald aandringen in om een grondig gesprek op poten te stellen met verschillende medewerkers. Na enkele mislukte pogingen hebben we, in samenspraak met de begeleidende professor, besloten de keuze van ons thema te baseren op de antwoorden die we verkregen hadden op ons eerste aftastende interview. Achteraf hebben we alsnog via mail ook een tweede opinie verkregen. Deze interviews zijn te vinden bij het onderdeel “School en thema” in onze wiki. Ondanks het mindere verloop van de communicatie willen wij wel benadrukken dat we de initiatiefvraag van de school op prijs stellen en hieruit ook menen te kunnen interpreteren dat de interesse in het systematisch opbouwen van de implementatie van bepaalde VOET wel degelijk aanwezig is. We hebben reeds eerder benadrukt dat deze wil tot verandering een voorwaarde vormt voor feitelijke verandering. Op de keuze van ons thema komen we later terug. De informatie over de school zelf is een combinatie van de (voor ons thema en uitwerking) relevante informatie van op de website van de school, het schoolreglement, visieteksten, … aangevuld met de indrukken die onze medestudente op de school deed tijdens het verloop van haar stage. Echter: enkele vragen bleven onvoldoende beantwoord. Om die reden werden dan ook extra vragen opgesteld met het oog op een tweede interview. Dat tweede interview werd echter ingekort naar een haastig telefoongesprek. We geven in de afbeelding hiernaast kort deze extra vragen weer. Onze gebrekkige informatie over de beginsituatie van de school en de leerlingen m.b.t. het thema burgerzin en meerbepaald de Belgische politiek heeft ons ook parten gespeeld in de implementatie. Enkele opties hebben we niet verder uitgediept door gebrek aan informatie.

Vanuit de kritische bedenking dat geschreven documentatie slechts een deel weergeeft van de feitelijke situatie in een school, hebben we met enige voorzichtigheid het schoolreglement en het opvoedingsproject van de school als uitgangspunt genomen. Zeker na de uitwerking en bespreking van verschillende educatieve pakketten rond burgerschap, valt het ons op hoe de school actief burgerschap tot nu toe enkel als een vanzelfsprekende attitude beschouwd heeft. Vanuit de sterke nadruk die de school in haar visie legt op “samen-leven”, zouden volgende attitudes moeten voortvloeien: //“Vanuit deze visie leerlingen verantwoord leren kiezen, beslissen en handelen om zo door hun opleiding bekwaam te worden tot een actieve participatie aan het huidige en toekomstige maatschappelijk gebeuren.”// De weg echter die je aflegt om van enerzijds ‘goed “samen-leven”’ tot anderzijds ‘goed democratisch bestuur en het opstellen van goede en verantwoorde regels voor iedereen’ is allesbehalve vanzelfsprekend. De school kan daarin de vereenvoudigde versie van het democratisch bestuur van ons land voorstellen. Het ontdoen van de vanzelfsprekendheid van de weg die ook hierin afgelegd werd/dient te worden kan dit thema tastbaar maken.

Ten slotte willen we nog even meegeven dat we het ook in deze terugblikkende reflectie spijtig vinden dat door de reeds verslechterde relatie tussen ons en de contactpersoon deze reflectie eenzijdig is en enkel onze visie weergeeft. Zo had een terugkoppeling door enkele leerkrachten of andere medewerkers van de school waarvoor wij dit programma uitwerkten voor onze reflectie (en natuurlijk ook voor onze eigenlijke voorstellen) zeer verrijkend geweest. Want: na de theorie, komt natuurlijk de praktijk. En is het niet net op dit punt dat wij in dit “lerarenopleidingsjaar” graag hadden willen bijleren?

Hier herhalen we kort de verantwoording van de keuze die we maakten naar aanleiding van een implementatie-uitwerking, waarbij we in het licht van dit onderdeel vooral willen benadrukken welke opties we daardoor hebben laten liggen. Deze keuze was contextspecifiek en zal voor andere scholen dus anders gemaakt (kunnen) worden.

We kozen voor een combinatie van twee pakketten met een grote volledigheid (De kracht van je stem en Kritische analyse van partijstructuren) met een pakket dat afgestemd werd op de praktisch gerichte blik van onze doelgroep (Handige Harry’s). Daarnaast namen we in ons implementatievoorstel een pakket op dat een goede aansluiting vindt bij de eerder genoemde pakketten (Reporters van de democratie).

We maakten deze keuze niet enkel inhoudelijk. Naast inhoud hadden we in het bijzonder aandacht voor de werkvormen die voorgesteld werden per pakket. Om de school een betrekkelijk “hapklare” implementatie te kunnen aanbieden, hebben we bepaalde pakketten die inhoudelijk en m.b.t. didactiek wel goed zaten alsnog links laten liggen (De verkiezingen, Belgopocket, Quiz Democratie). Deze pakketten zijn natuurlijk wel interessante inspiratiebronnen geweest voor hoe wij de implementatie voorgesteld hebben. Deze programma’s raden wij dan ook voor andere scholen aan ter inspiratie en ter afbakening van wat je als school wel en wat (nog) niet wil en kan implementeren.

De keuzes waren niet altijd evident. Zo heeft bijvoorbeeld “De weg van een wet” het grote voordeel kort, bondig en duidelijk uit te leggen. Dit is een voordeel dat bij vele andere programma’s naar ons gevoel ontbrak. Echter, vanwege de volledigheid en aansluiting bij de doelgroep hebben we ervoor gekozen dit pakket niet mee te nemen in het implementatievoorstel. Vermits een doelgroep steeds verschillende (gemeenschappelijke) eigenschappen heeft, kwamen we ook hier soms voor keuzes te staan. Bijvoorbeeld: "Passen we het op BSO&TSO-leerlingen gerichte programma “Stem op West-Vlaanderen” aan aan de provincie Oost-Vlaanderen of gaan we eerder voor het aanpassen van een algemeen pakket aan de specificiteit van praktisch gerichte klassen in het BSO en TSO?" Een ander afweging die gemaakt diende te worden is de afweging van de pakketten in prijs-kwaliteit. Van de door ons voorgestelde pakketten is enkel het Democracity-spel niet kosteloos verkrijgbaar. Er kan met deze budgetten ook creatief omgesprongen worden door bijvoorbeeld te kiezen om slechts met de leerlingen uit de leerlingenraad dit spel te spelen bij de educatieve dienst, waarna een aangepaste versie door de leerlingenraad (in samenwerking met enkele geëngageerde leerkrachten) uitgewerkt wordt voor de volledige school.

Deze keuzes dienen steeds aangepast aan de school gemaakt te worden. In onze selectie van het aantal educatieve pakketten dat we onder de loep wouden nemen, verloren we door praktische redenen ook enkele toch wel interessante pakketten. Deze bespreken we nog kort bij de derde titel van het volgende onderdeel: "suggesties en alternatieven".

Terug naar Suggesties, reflectie en alternatieven. Terug naar hoofdpagina.