groep052012lessuggestieikzwijg

Terug naar anti-pestkoffer op maat Home

** Pedagogische map bij het boek Ik zwijg - Frank Geleyn **

De pedagogische map bevat verschillende lesactiviteiten en achtergrondinformatie. Hieronder vindt u __**2 lessuggesties.**__

**__1. Beginsituatie:__**
De leerlingen hebben het boek nog niet gelezen.

__**2. Lesactiviteiten:**__
Voorwaarde: voor dit deel is het noodzakelijk dat de leerlingen niet weten dat het lesonderwerp Ik zwijg is. - uitdelen (telkens één exemplaar per leerling): rolletje kleefband, rode lippenstift, hangslot (of afbeelding ervan) en touw, afbeelding van goudvis en touw (Bijlage 1 in pedagogische map) - opdracht: kleefband op mond, lippenstift op lippen, slot en goudvis aan touwtje om hals. Daarna krijgen de leerlingen 30 sec. de tijd om in stilte naar elkaar te kijken. - na 30 sec.: de leerlingen met gelijke voorwerpen gaan in één groep zitten. Elke groep krijgt 1 minuut om op een stuk karton het werkwoord te noteren dat volgens hen alle groepen met elkaar verbindt. - na 1 minuut: elke groep stuurt één leerling naar voor die het stuk karton op het bord kleeft. - evaluatie: de leerlingen leggen uit waarom ze dat werkwoord hebben gekozen; indien nodig geeft de leerkracht een hint.
 * 1. ZOEKTOCHT NAAR EEN WERKWOORD**

- noteer op bord (centraal): Ik zwijg. Trek van hieruit enkele stervormige pijlen. - vraag waar de leerlingen aan denken bij het lezen van de titel en noteer hun gedachtenassociaties bij de pijlen - overloop de opgeschreven woorden en laat ze door de leerlingen uitleggen - link naar de cover: kleef de cover van het boek Ik zwijg (Bijlage 2, eventueel te kopiëren op A3-formaat) boven de woorden Ik zwijg - leid het duiden van de cover in: wij hebben met woorden verbanden gelegd, de illustrator doet dit met tekeningen (visueel). Beschrijf alles watje op de cover ziet. Wat kun je in ver- band brengen met het thema zwijgen? - maak de overgang naar het boek: we hebben gezien hoe de illustrator het thema zwijgen uitwerkt. We kijken nu wat de auteur ermee doet. Waarmee start de eerste bladzijde van het boek? Wat zijn de eerste woorden van de auteur in Ik zwijg?
 * 2. ONTDEKKEN VAN DE COVER**

**__1. Beginsituatie:__**
De leerlingen hebben de eerste twee hoofdstukken van Ik zwijg gelezen.

__**2. Lesactiviteiten:**__
- noteer op het bord: dag van de leerling en vraag wat deze dag inhoudt. - spel: "Eén tegen allen": wie vindt het meeste voorbeelden van `Dag van...'? De leerkracht daagt de leerlingen uit om meer namen te vinden en uit te leggen dan hij/zij zelf aanbrengt. Mogelijke antwoorden: Dag van de klant — Dag van de jeugdbeweging — Dag van de leerkracht — Dag van de witte stok — Dag van de technologie — Dag van de vrede — Dag van de reclame — Dag van de arbeid — Dag van de landbouw — Dag van de mensenrechten — Dag van de aarde — Dag van de ouderen — Dag van de vermiste kinderen — Dag van de slaap... - vraagstelling: wat is de bedoeling van deze dagen? Vind je ze zinvol of niet? Waarom (niet)? - zoom in op de schoolse situatie: bestaan er gelijkaardige dagen binnen onze school? Mogelijke antwoorden: culturele dag, sportdag, mondiale dag, projectdag, expressiedag, bezinningsdag, persoonlijkheidsvormingsdag, themadag, weerbaarheidsdag, antipestdag - vraagstelling: hebben jullie al een themadag, weerbaarheidsdag, antipestdag meegemaakt? ja: overlopen programma neen: hoe zou zo'n dag er (kunnen) uitzien? - link met het boek: - Hoe verliep de antipestdag op Willems school? Geef het programma chronologisch weer. Antwoord: film Het zwarte schaap, nabespreking in de klas, oren voor de stoel, antipest-contract - Noem de kerninstrumenten waarmee men in Willems klas pesten wil verhinderen. Antwoord: antipestcontract, praatstoel, leerlingenbegeleiding
 * 1. DAG VAN...**
 * één || Allen ||

- situeer het begrip `contract': - geef voorbeelden van contracten Mogelijke antwoorden: voetbalcontract, arbeidsovereenkomst, verzekeringscontract, contracten met platenfirmas... - wat is de bedoeling van een contract? heeft een antipestcontract dezelfde bedoeling? Antwoord: afspraken vastleggen - focus op het element `antipest' in contract: hebben jullie al een antipestcontract gezien? ja: wat staat erin? Bespreek en vergelijk aan de hand van onderstaande lijst. neen: wat zou er in moeten staan? - stel een antipestcontract op. (Verdeel de leerlingen in groepjes.) Kies uit onderstaande lijst 10 belangrijke afspraken waarmee jullie akkoord gaan en die jullie straks dan ook zullen ondertekenen:
 * 2. ANTIPESTCONTRACT**

1. We mogen een andere mening hebben. 2. We lachen niemand uit. 3. We schelden niemand uit. 4. We beoordelen elkaar niet op het uiterlijk. 5. We beoordelen elkaar niet op de kleding. 6. We pesten niet "zomaar". 7. We doen niet mee met pesters. 8. We pesten zelf niet. 9. We zijn eerlijk. 10. We helpen elkaar als iemand hulp nodig heeft. 11. We luisteren naar elkaar. 12. We apen niet na. 13. We klikken niet als we pestproblemen aan de leerkracht melden. 14. We zwijgen niet als we gepest worden. 15. We zwijgen niet als er gepest wordt. 16. We beoordelen elkaar niet op schoolresultaten. 17. We roddelen niet over anderen. 18. We kleineren anderen niet. 19. We doen niemand lichamelijk pijn. 20. We sluiten niemand uit. 21. We vragen de leerkracht om hulp als het nodig is. 22. We respecteren het materiaal van anderen. 23. We spreken elkaar altijd met de voornaam aan. 24. We aanvaarden de ander zoals hij/zij is. 25. We durven het opnemen voor een slachtoffer.

- breng de resultaten van de verschillende groepen samen: de leerlingen noteren per groep de nummers van de 10 afspraken die ze het belangrijkste vinden. - kom tot een consensus met de hele klas waarbij een contract opgesteld wordt waarin 10 anti-pestafspraken staan vermeld. Werkwijze: de leerlingen lichten de gemeenschappelijke stellingen kort toe, de leerkracht of een leerling noteert deze op een groot blad papier. De andere stellingen worden via een klassengesprek geëlimineerd of aangehouden. Deze laatste stellingen worden ook genoteerd op hetzelfde blad papier; dit wordt beschouwd als het antipestcontract van de klas - de leerlingen en de leerkracht ondertekenen het contract. De leerkracht brengt eventueel de volgende les een fotokopie mee voor elke leerling. - vraag wie er eventueel ook op de hoogte moet worden gebracht van het initiatief (bijvoor-beeld: de andere leerkrachten, de directie, de leerlingenbegeleider, de ouders...) - koppel terug naar het boek: wordt het contract in Ik zwijg ook door de hele klas ondertekend?Is Willem daar blij om? Wat vindt Willem belangrijker dan zo'n contract?Wat vind je er zelf van? Kunnen wij op dit ogenblik weten of Willem gelijk heeft? Antwoord: Willem is niet blij, hij vraagt zich af wat een antipestcontract betekent. We kunnen niet weten of hij gelijk heeft, maar waarschijnlijk niet, anders zou het verhaal al afgelopen zijn.

- alternatieve antipestmiddelen: naast het contract komt er in het boek nog een ander antipest-middel voor: de stoel. Hoe comfortabel vindt Willem die stoel? Staaf je antwoord met eentekstfragment. Antwoord: de stoel is helemaal niet comfortabel: de stoelzitting is van beton en de rugleuning bestaat uit ijzeren staven. De oorschelpen achter op de stoel zien er zonder meer belachelijkuit. - laat afbeeldingen zien van stoelen (Bijlage 3). Rangschik ze in volgend schema: regisseursstoel || luie stoel strandstoel || tandartsstoel rolstoel || - link met het boek: in welke categorie zou je de antipeststoel van Soenen onderbrengen? - link met de cover: hoe tekent de illustrator de antipeststoel? Is hij hier in de fout gegaan?Heeft hij het boek soms niet goed gelezen? Waar komen de vis en de vogel vandaan? Staafje antwoord met een tekstfragment. Antwoord: de stoel lijkt niet echt comfortabel, is een eigen interpretatie van de illustrator; de oren zijn nergens te zien; de vogel is misschien een symbool voor Alexia - er kwetteren en schetteren vogels in Alexia achtertuin - de vis komt in deze twee hoofdstukken nog niet aan bod.
 * 3. STOEL**
 * Stoelen om in te werken || stoelen om in te ontspannen || stoelen die hulp bieden ||
 * bureaustoel

De __**volledige pedagogische map**__ vindt u in onderstaand document.


Terug naar anti-pestkoffer op maat Home